Prusowie ze wsi Sundythen – czyli czego się tu można spodziewać

Sundythen – niewielka Pruska osada położona w lesie niedaleko ujścia rzeki Wadąg do Łyny, którą w połowie XIII wieku wchłonęła cywilizacja chrześcijańska, włączając ją w świat średniowiecznej organizacji – jako wieś miejską – powoływanego właśnie do istnienia nowego miasta – Olsztyna.

Wieś wymarła prawdopodobnie podczas zarazy, która pustoszyła ziemie pruskie na początku XVIII wieku (1708-1710), wkrótce niewielu już o niej pamiętało. W tradycji ludowej zachowała się za to pamięć o zaklętym zamku położonym gdzieś niedaleko ujścia Wadąga do Łyny. Opowiadano o nim i przygodach jego raz dobrych, innym razem złych mieszkańców zimowymi wieczorami przy zapalonych kagankach w warmińskich chałupach.

I nikt się nie spodziewał, że na szerokiej tarasie nadzalewowej Łyny, na której zapewne w nieodległej jeszcze przeszłości wypasano małe pruskie konie, owce i bydło, kilkaset metrów od wymarłej pruskiej wsi, kilkaset lat wcześniej, funkcjonowała duża i bogata osada wczesnośredniowiecznych Prusów – którzy zagospodarowywali na swoje potrzeby obszar późniejszego Lasu Miejskiego. Nikt też się nie spodziewał, że prawie dwa tysiące lat wcześniej to samo miejsce zagospodarowali przedstawiciele kultury, która po drugiej stronie rzeki, na polach późniejszej wsi Redykajny, budowała swoim zmarłych okazałe grobowce kurhanowe.

Kiedy w roku 2005 przeszłość tego miejsca uchyliła rąbka swojej tajemnicy, jak to często bywa – drogą przypadkowego zbiegu okoliczności i ludzkiej pasji, o czym jeszcze będę miał okazję bardziej szczegółowo opowiedzieć, Prusowie z osady nad Łyną wrócili – w archeologicznych badaniach, opowieściach, rekonstrukcjach historycznych, pieśniach i zabawach. Nazwaliśmy to miejsce „Sundythen”, przenosząc na odkrytą wczesnośredniowieczną osadę nazwę lokalizowanej niedaleko od tego miejsca średniowiecznej wsi miejskiej, wymienionej w akcie lokacyjnym Olsztyna z 1353 roku.

Używamy tej nazwy jako symbolu naszej pamięci i fascynacji tą, tak słabo jeszcze rozpoznaną, kulturą.

Blog Prusowie ze wsi Sundythen to miejsce, w którym będziemy opowiadali o Prusach, tych dawnych, znanych z archeologicznych i historycznych źródeł i tych „współczesnych” – odtwarzanych podczas wydarzeń historycznych które będziemy organizowali w osadzie Sundythen. Znajdą w nim Państwo informacje o historii badań stanowiska w olsztyńskim Lesie Miejskim, prezentację wybranych zabytków ze stanowiska oraz informacje o kulturze ludzi je zamieszkujących.

W Sędytach (tym polskim odpowiednikiem pruskiego Sundythen również będziemy się posługiwać) organizujemy również wydarzenia historyczne – spotkania z kulturą średniowiecznych Prus. O tych wydarzeniach będziemy tu również Państwa informować i oczywiście już na nie gorąco zapraszamy.

Trzeba na koniec wspomnieć, że okazją do utworzenia tego bloga, jest rozpoczęcie 1 września 2019 roku, przez Towarzystwo Naukowe Pruthenia projektu transgranicznego Odyseja Bałtycka, który realizujemy wspólnie z naszymi polskimi i rosyjskimi partnerami w ramach Programu Współpracy Transgranicznej Polska-Rosja 2014-2020. Więcej o samym projekcie i działaniach Pruthenii na stronie:
http://pruthenia.pl/kontakt/

Blog będziemy prowadzili równolegle do działającej już od jakiegoś czasu strony Facebook: Prusowie ze wsi Sudnythen. Wybraliśmy taką formę komunikacji z Państwem ze względu na większe możliwości komunikacji ważnych dla nas treści, jakie stwarza ta forma prezentacji.